Temat, jakim jest wiek emerytalny kobiet, od lat uchodzi w polskiej debacie publicznej za polityczny granat. Większość polityków woli omijać go szerokim łukiem z obawy przed utratą poparcia. Tymczasem minister Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz postanowiła włożyć kij w mrowisko. W swojej najnowszej wypowiedzi medialnej wskazała na oczywisty fakt: bez zmian systemowych polski model ubezpieczeń społecznych czeka zapaść.

Kluczem do uzdrowienia sytuacji ma być jednak nie ślepe podnoszenie progu dla wszystkich, ale elastyczność uwzględniająca wkład społeczny, jakim jest macierzyństwo. Postulat, by kobiety, które wychowały dzieci, zachowały prawo do wcześniejszego przejścia na emeryturę, podczas gdy kobiety bezdzietne pracowałyby dłużej, to racjonalne postawienie sprawy. System emerytalny opiera się bowiem na prostej solidarności pokoleniowej – bez nowych obywateli, którzy w przyszłości zapłacą składki, żadne emerytury nie będą mogły być wypłacane.

Dokładnie tę samą logikę przedstawiliśmy w majowym wydaniu katolickiego miesięcznika „w-Akcji” oraz w późniejszej publikacji na portalu wAkcji24.pl „Dzień Matki – twórczyni pokoleń. Od Emiratów po Chiny – jak świat docenia matki”. Nasz punkt wyjścia był ewangelicznie prosty: wychowanie dzieci to nie jest prywatne hobby, ale kluczowa praca na rzecz całego społeczeństwa. Kobieta, która decyduje się na macierzyństwo, często rezygnuje z części kariery zawodowej, godzi się na niższe zarobki i mniejsze składki odprowadzane do ZUS.

Wskazywaliśmy, że sprawiedliwość społeczna wymaga zrekompensowania tego wysiłku. Proponowaliśmy, aby wiek w którym kobiet moga przejść na emyturę (wiek emerytalny kobiet) był ściśle powiązany ze statusem rodzicielskim. Matka daje państwu przyszłych podatników, którzy utrzymają system. Kobieta bezdzietna – choć realizuje się zawodowo i odprowadza składki tu i teraz – nie wnosi do systemu tego najważniejszego kapitału na przyszłość. Dlatego naturalną konsekwencją powinno być zróżnicowanie ich wieku emerytalnego. Dodatkowo byłaby to poważna zachęta do posiadania dzieci, tak istotna w czasach kryzysu demograficznego.

Obecny system ubezpieczeń społecznych w Polsce jest ślepy na demografię w mikroskali. Traktuje tak samo kobietę, która wychowała trójkę dzieci, jak i tę, która świadomie z macierzyństwa zrezygnowała. To głęboka niesprawiedliwość. Ta pierwsza poniosła gigantyczne koszty finansowe, emocjonalne i zawodowe. Ta druga mogła w pełni poświęcić się karierze, co często przekłada się na wyższy kapitał początkowy i wyższe przyszłe świadczenie.

Gdy minister Pełczyńska-Nałęcz mówi o potrzebie dłuższego pracowania kobiet bezdzietnych, dotyka fundamentów ekonomii. Jeśli ktoś nie wychował następców prawnych, którzy zasilą rynek pracy, jego osobisty wkład w system w postaci dłuższej aktywności zawodowej musi być większy. To nie jest jednak kara za bezdzietność – to elementarna uczciwość wobec tych kobiet, które podjęły trud rodzicielstwa.

Nie mamy twardych dowodów na to, że minister Pełczyńska-Nałęcz zaczyna dzień od lektury wAkcji24.pl czy naszego miesięcznika. W środku Polski 2050 z którego minister się wywodzi jest jednak wiele osób związanych z Kościołem katolickim, nie możemy więc także tego wykluczyć. Jednak nie o to chodzi, by przypisywać sobie autorstwo każdego słowa, które pada w mediach. Najważniejsze jest coś innego: rzucona przez nas idea zaczęła żyć własnym życiem.

To, że szefowa ważnego resortu w liberalno-lewicowym rządzie zaczyna mówić językiem, który jeszcze niedawno uznawano za domenę „radykalnych publicystów katolickich”, pokazuje głębokie przesunięcie w debacie publicznej. Nasze analizy nie trafiają w próżnię. Tworzymy pojęcia, argumenty i ramy pojęciowe, które okazują się na tyle logiczne i spójne, że prędzej czy później muszą po nie sięgnąć także decydenci – niezależnie od swoich politycznych barw.

wAkcji24.pl | Ekonomia | JK, AW | Źródło: Miesięcznik Katolicki „w-Akcji” 5/26  |Na zdjęciu: Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz fot. Wikimedia  | 14.07.2026