Audioprzewodnik to około 30-minutowa, ciekawa i przystępnie opowiedziana historia o kościele, pełna interesujących szczegółów i anegdot. Jest on dostępny w trzech językach: polskim, angielskim i niemieckim. Oprócz niego przygotowano również dodatkowe materiały internetowe, nowe opisy poszczególnych kaplic oraz działania promocyjne. Dzięki temu można poznać nie tylko architekturę i dzieła sztuki, ale również dzieje tego miejsca, ludzi z nim związanych i rozwój miasta na przestrzeni wieków.

Warto przypomnieć, że kościół św. Wojciecha istniał już ponad 100 lat przed przybyciem dominikanów do Wrocławia. To prawdopodobnie pierwsza parafia na lewym brzegu Odry. Jak podkreśla o. Marcin Dyjak OP, wielu odwiedzających ma mylne wrażenie, że po wojennych zniszczeniach w środku niewiele się zachowało – a tymczasem świątynia kryje wiele cennych detali, często niedostrzegalnych na pierwszy rzut oka. Znaleźć w niej można ślady niemal wszystkich epok, od średniowiecza po czasy współczesne. Szczególną uwagę warto zwrócić na XV-wieczne freski, które uchodzą za jedne z najcenniejszych tego typu we Wrocławiu. W kaplicy chrzcielnej zobaczymy np. „Wniebowzięcie Maryi” i „Zwiastowanie” przedstawione na tle panoramy XV-wiecznego Wrocławia.

Pod kościołem św. Wojciecha we Wrocławiu znajdują się  m.in. krypta bł. Czesława, krypta włoska Matteo Moncady, krypta rodziny Fragsteinów oraz krypta loretańska – razem tworzą prawdziwy skarbiec dawnych dominikanów. Krypty, połączone dziś siecią tuneli, są oświetlone i pełne ciekawych eksponatów – od sarkofagów duchownych po pozostałości klasztornego skarbca.

Początkowo takie miejsca służyły głównie do pochówku świętych oraz przechowywania relikwii. Z czasem zaczęto tam również chować zasłużonych duchownych i świeckich dostojników. Zachowane w kościele św. Wojciecha krypty pochodzą z XVII i XVIII wieku. W przeszłości były oddzielone, a połączono je dopiero w latach 60. XX wieku, podczas prac archeologicznych.

Największą kryptą jest tzw. krypta włoska, znajdująca się pod kaplicą bł. Czesława. Zbudowano ją w 1699 roku z inicjatywy włoskiego kupca Carove, jako miejsce pochówku dla włoskich rodzin kupieckich osiadłych we Wrocławiu. Obecnie znajduje się tam monumentalny sarkofag hrabiego Matteo Moncady.

Z kolei najbardziej rozległa jest krypta loretańska, składająca się z dwóch części. Niegdyś mieściła kaplicę i skarbiec klasztoru dominikanów. Dziś pozostało po nim niewiele – kilka cennych eksponatów, ale najcenniejszy z nich, romański lichtarz z końca XII wieku, zaginął. 

Warto zatrzymać się przy renesansowej chrzcielnicy w prezbiterium, która wcześniej znajdowała się w kościele bernardynów. Wrażenie robi również duży krucyfiks z kościoła św. Marii Magdaleny oraz obraz Matki Bożej Podkamieńskiej – przywieziony do Wrocławia z Kresów Wschodnich w latach 60. XX wieku.

Na nowo udostępnione do zwiedzania zostały także krypty, choć w ograniczonym zakresie. W podziemiach kościoła znajduje się wiele interesujących zabytków. Można tam zobaczyć ozdobne sarkofagi z XVII i XVIII wieku, nagrobne płyty – w tym najstarszą z 1461 roku – oraz ocalałe epitafia. Każdy z tych elementów przybliża historię osób, które odegrały ważną rolę w dziejach Wrocławia i Dolnego Śląska.

Poza tym zwiedzający mogą podziwiać fragmenty średniowiecznej architektury kościelnej, odkryte podczas wykopalisk w latach 60. XX wieku. Pozwalają one prześledzić rozwój świątyni i samego miasta poza obszarem Ostrowa Tumskiego.

W jednej z sal zwanej kryptą loretańską znajduje się wystawa „Skarbiec dominikański”. Prezentowane są tam liturgiczne dzieła sztuki, takie jak bogato zdobione naczynia, relikwiarze i wota. Te przedmioty nie tylko zachwycają swoim wyglądem, ale także opowiadają o wierze, historii i ludziach, którzy je tworzyli i przechowywali.

wAkcji24.pl |  Kultura | Maria Nicińska | obrazy: Dominikanie we Wrocławiu Facebook | 24.07.2025