Dzieci z Wrześni walczyły o religię w szkole. Czy dzisiaj mamy tyle samo odwagi?

W maju 1901 r. rozpoczął się strajk dzieci we Wrześni. Pruskie władze szkolne usiłowały zmusić młodych Polaków do modlitwy w języku niemieckim. Religia miała się stać narzędziem germanizacji młodego pokolenia. Już wtedy zaborca doskonale zdawał sobie sprawę z tego, jak ważnym przedmiotem szkolnym jest katecheza, jak mocno wpływa na umysły i duszę uczniów.

Religia w szkole: Minister Barbara Nowacka redukuje godziny lekcyjne

 

Minister Barbara Nowacka poinformowała, że prace nad redukcją godzin religii w szkołach już się rozpoczęły. „Rozpoczęliśmy prace w ministerstwie nad redukcją godzin religii do jednej godziny tygodniowo. Tak jak się zobowiązałam, tak te prace ruszą,” powiedziała w TVN24. Decyzja ta była konsultowana z różnymi środowiskami, w tym z Polskim Stronnictwem Ludowym (PSL), które prosiło o odroczenie działań do spokojniejszego momentu. „Były prośby, żebyśmy poczekali z działaniami na spokojniejszy moment. Teraz ten spokojniejszy moment nastał,” dodała Nowacka – więcej na ten temat.

Kościół wyraża sprzeciw

 

Stwierdzenia minister Barbary Nowackiej są bulwersujące ponieważ de facto ignoruje ona stanowiska Kościoła Katolickiego w Polsce. Konferencja Episkopatu Polski wypowiedziała się już stanowczo przeciwko ograniczaniu lekcji religii w szkole – przeczytaj więcej.  Swoje zastrzeżenia konstytucyjne i prawne zgłosił również Rzecznik Praw Obywatelskich prof. Marcin Wiącek – przeczytaj więcej. Głos zabrał także Przewodniczący Komisji Wychowania Katolickiego KEP – bp Wojciech Osiał (czytaj dalej).

 

Czy Nowacka realizuje współczesny Kulturkampf? 

Dzisiaj nie ma zagrożenia, że w szkole młodzi Polacy będą musieli modlić się w języku zaborcy. Sytuacja być może jest nawet dużo poważniejsza: istnieje obawa, że w szkole niedługo nikt już nie będzie mógł się modlić. Strajk dzieci we Wrześni pokazał, że katechezy nie da się wykorzystać do celów politycznych. W tej sytuacji wielu chce się pozbyć katechezy ze szkoły. Zapowiadane zmiany to pierwszy krok w tym kierunku, a brak sprzeciwu ze strony polskich katolików będzie stanowić zachętę, by proces ten przyspieszyć.

Religia w SZKOLE - Dzieci z Wrześni

Komisja Wychowania Katolickiego KEP o religii w szkole w Polsce

Konferencja Episkopatu Polski: Religia w szkole jest obecna w 23 krajach Europy

Wyrażamy sprzeciw wobec ostatnich decyzji Ministerstwa Edukacji Narodowej odnoszących się do organizacji lekcji religii w szkole.  Apelujemy o uwzględnienie woli rodziców, którzy w zdecydowanej większości posyłają swoje dzieci i młodzież na lekcje religii. W skali całego naszego kraju jest to prawie osiemdziesiąt procent rodziców. Oni mają prawo do lekcji religii na terenie szkoły publicznej, gdyż wynika to z podstawowych praw i wolności człowieka, zagwarantowanych w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i Konkordacie między Stolicą Apostolską i Rzecząpospolitą Polską.

Przypominamy, że wszelkie zmiany odnośnie do organizacji lekcji religii w szkole publicznej winny dokonywać się zawsze zgodnie z obowiązującym prawem i w porozumieniu z Kościołami oraz związkami wyznaniowymi. W rozmowach podejmowanych z Ministerstwem Edukacji Narodowej konieczne jest wypracowanie wspólnego porozumienia wymaganego przez prawo. Porozumienie zakłada zawsze zgodę na wspólnie wypracowane stanowisko.

Religia w szkole: Co się stało we Wrześni w 1901 roku?

Dzieci z Wrześni: Polski bunt przeciwko zniewoleniu duchowemu

 

Strajk dzieci z Wrześni, który rozpoczął się 20 maja 1901 roku, był jednym z najbardziej symbolicznych aktów oporu przeciwko germanizacji polskich dzieci przez pruskie władze. Przyczyną protestu było wprowadzenie przez regencję poznańską nakazu nauczania religii w języku niemieckim w Katolickiej Szkole Ludowej we Wrześni. Zajęcia religijne miały być prowadzone po niemiecku, co spotkało się ze zdecydowanym sprzeciwem zarówno uczniów, jak i ich rodziców.

Protest rozpoczął się od odmowy przyjęcia niemieckich katechizmów przez uczniów. Dzieci, które wzięły książki, oddały je następnego dnia. W dniu 20 maja 1901 roku, czternaścioro uczniów odmówiło nauki niemieckiej pieśni religijnej, co spowodowało, że pruscy nauczyciele zarządzili wobec nich karę cielesną. Dziewczęta bito po rękach, a chłopców po pośladkach. Te brutalne kary miały na celu zastraszenie uczniów, jednak zamiast tego wywołały falę solidarności i oporu.

Strajk we Wrześni nie ograniczał się tylko do jednej szkoły. Wkrótce do protestu dołączyły inne szkoły, m.in. w pobliskim Miłosławiu, a także w innych miejscowościach zaboru pruskiego. W sumie w proteście uczestniczyło około 75 tysięcy dzieci w 800 szkołach.

W listopadzie 1901 roku przed sądem w Gnieźnie stanęło 25 osób, w tym rodzice dzieci oraz osoby wspierające protest. Sąd uznał protest za bunt i zakłócenie porządku publicznego. Oskarżeni zostali skazani na kary więzienia od dwóch miesięcy do dwóch i pół roku. Kary grzywny nałożono nawet na fotografa, który wykonał zdjęcia związane z protestem.

Wydarzenia we Wrześni miały szeroki rezonans w polskim społeczeństwie i spotkały się z międzynarodowym odzewem. W obronie dzieci z Wrześni stanęli znani pisarze i działacze, tacy jak Henryk Sienkiewicz i Maria Konopnicka. Sienkiewicz w swoich listach otwartych potępił niemieckie władze za brutalność wobec polskich dzieci, a Konopnicka napisała słynny wiersz „Rota”, który stał się hymnem sprzeciwu wobec germanizacji.

Strajk dzieci we Wrześni stał się symbolem walki o polskość i oporu przeciwko przymusowej germanizacji. Mimo surowych represji, protest ten wzmocnił poczucie narodowej tożsamości i zjednoczył Polaków w walce o swoje prawa.

Religia w szkole: Interwencja Rzecznika Praw Obywatelskich

prof. Marcin Więcek Rzecznik Praw Obywatelskich

Religa w szkole: Rzecznik Praw Obywatelskich prof. Marcin Wiącek interweniuje

W pierwszej kolejności należy zauważyć, że nowa organizacja lekcji religii będzie skutkować zmniejszeniem się liczby godzin, a co z tym związane, redukcją zatrudnienia katechetów. Zasadne jest zatem wyjaśnienie, czy przedprzystąpieniem do pracy nad rozporządzeniem Ministerstwo Edukacji Narodowej oszacowało, ilu katechetów może z tego powodu stracić pracę, oraz czy rozważane były jakiekolwiek okresy przejściowe albo mechanizmy pomocowe dla tej grupy nauczycieli. Zwracam przy tym uwagę na aspekt ochrony pracy, wynikający z postanowień art. 24 Konstytucji. Proponowane zmiany mają wejść w życie już od 1 września 2024 r., co stawia zarówno katechetów, jak i dyrektorów szkół w trudnym położeniu.

Religia w szkole: Barbara Nowacka zapowiada zmiejszenie liczby godzin

Dzieci z Wrześni stały się symbolem oporu nie tylko przeciwko germanizacji, ale także przeciwko wszelkim formom przymusu i ograniczania wolności religijnej.

 

Polska ma bogatą historię walki o swoją tożsamość narodową i religijną. W czasach zaborów, a także później, w okresie komunizmu, wiara katolicka była nie tylko kwestią religijną, ale również symbolicznym aktem oporu przeciwko uciskowi. Szkoły były jednym z głównych miejsc, gdzie toczyła się ta walka. Dzieci we Wrześni stały się symbolem oporu nie tylko przeciwko germanizacji, ale także przeciwko wszelkim formom przymusu i ograniczania wolności religijnej.

Dzisiaj, w wolnej Polsce, wydaje się nie do pomyślenia, aby podobne problemy mogły powrócić. Jednak zagrożenia, choć w innej formie, są nadal obecne. Likwidacja katechezy w szkołach jest jednym z nich. Argumenty przeciwników katechezy często dotyczą rozdziału państwa od Kościoła, neutralności światopoglądowej szkoły czy potrzeby modernizacji systemu edukacji. Jednakże, usunięcie katechezy może prowadzić do utraty ważnego elementu wychowania i kształtowania moralności młodzieży.

Współczesne pokolenie „płatków śniegu” potrzebuje moralnego kompasu może nawet bardziej niż poprzednie

 

Katecheza, obok przekazywania wiedzy religijnej, pełni rolę wychowawczą, ucząc wartości, które są fundamentem społeczeństwa. W świecie, gdzie coraz częściej obserwujemy kryzys wartości i moralności, rolą szkoły powinno być nie tylko kształcenie intelektualne, ale także duchowe. Katecheza pomaga młodym ludziom odnaleźć się w świecie, zrozumieć sens życia i budować relacje z innymi na bazie miłości, szacunku i empatii.

Cieszy fakt, że już ponad 2000 protestów zostało przesłanych do Ministerstwa Edukacji. To pokazuje, że społeczeństwo jest świadome zagrożeń i gotowe do działania. Jednakże, to dopiero początek. Potrzebna jest stała mobilizacja, aby pokazać, że kwestia katechezy w szkołach jest dla nas ważna. Każdy głos ma znaczenie, a presja społeczna może przynieść realne efekty.

Potrzeba nie 2 tysiące ale dwa miliony listów do MEN!

 

W obliczu tych wyzwań, nasza jedność i zdecydowana postawa są kluczowe. Wierzę, że polscy katolicy, pamiętając o dziedzictwie takich wydarzeń jak strajk dzieci we Wrześni, nie pozwolą na marginalizację katechezy i modlitwy w szkołach. Warto podjąć działania, by chronić wartości, które kształtują nasze społeczeństwo i przyszłe pokolenia.

Należy także zauważyć, że religia i duchowość są integralną częścią tożsamości wielu ludzi. Usunięcie katechezy ze szkół to nie tylko kwestia programowa, ale także symboliczne wymazanie ważnego elementu naszej kultury i tradycji. W społeczeństwie wielokulturowym i wieloreligijnym, które szanuje różnorodność, powinno być miejsce na nauczanie religii w szkołach jako jednego z wielu elementów wychowania.

Presja społeczna i aktywność obywatelska są kluczowe w obronie katechezy w polskich szkołach. Zwycięski strajk dzieci we Wrześni powinien inspiracją i przypomnieniem, że warto walczyć o wartości, które są dla nas ważne. W obliczu dzisiejszych wyzwań, musimy być zjednoczeni i zdecydowani w naszych działaniach, aby przyszłe pokolenia mogły cieszyć się pełnią wolności religijnej i duchowej w szkołach. Tak jak przed laty postawa dzieci z Wrześni poruszyła świat, tak i dzisiaj Polscy katolicy mogą wysłać światu jasny komunikat: nie zgadzam się na ograniczanie mojej wolności!

 

Nasz podcast: Rozmowy w Akcji

wAkcji24.pl | Opinie | Andrzej Wierny, KEP | 20.06.2024

Bp Ignacy Dec: Droga prawdy i rozumu została zastąpiona drogą politycznej poprawności i fizycznej siły

Biskup Ignacy Dec wygłosił homilię podczas XXXIII Pielgrzymki Rodzin Radia Maryja na Jasną Górę – 13 lipca 2024 r. Prezentujemy obszerne fragmenty wypowiedzi biskupa Ignacego Deca. Nie wiedziałeś o tym? W telewizji, którą oglądasz, w radiu, które słuchasz, nie mówili...

Ks. Krzysztof Ora: Koszula Romka i katecheza

Ks. Krzysztof Ora: Ubranie noszące ślady zabójstwa Romka zostało podarowane licheńskiemu muzeum przez matkę chłopca. Jedna z wersji okoliczności śmierci tego 13-latka mówi o jego bohaterskiej postawie. Niósł w ręce transparent z hasłem: chcemy religii w szkole....

Marcin Bogdan: Jesteś katolikiem?

Marcin Bogan: Aresztowano księdza, księdza Michała Olszewskiego. Nie wiedziałeś o tym? W telewizji, którą oglądasz, w radiu, które słuchasz, nie mówili o tym? To teraz już wiesz. Aresztowali księdza, zakuli w kajdanki i osadzili w areszcie.

ks. Jakub Klimontowski: Zadania ojca – walka o miłość, dobro i zbawienie

wAkcji24.pl: Redaktor naczelny miesięcznika „w-Akcji” ks. Jakub Klimontowski w Dzień Ojca pisze o tym tym, jakie są prawdziwe zadania ojca. Czy chodzi tylko o zapewnienie rodzinie bezpieczeństwa finansowego?

Ks. Mike Schmitz: Dlaczego lepiej być katolikiem a nie po prostu chrześcijaninem?

wAkcji24.pl: Ks. Mike Schmitz tłumaczy dlaczego lepiej być katolikiem: Często otrzymuję pytania: „Więc jesteś katolikiem, prawda?”. Odpowiadam: „Tak, jestem”. Ludzie pytają: „Jaka jest główna różnica między Kościołem Katolickim a innymi wyznaniami protestanckimi lub niekatolickimi?”. Odpowiedź może sprowadzać się do jednego słowa: autorytet. Wiem, że to słowo budzi negatywne emocje u wielu z nas. Nie lubimy go, budzi opór. Ale co właściwie oznacza autorytet?

Cisza wyborcza – narzędzie przeciwko Kościołowi Katolickiemu?

wAkcji24.pl: Cisza wyborcza obowiązuje w krajach tradycyjnie uważanych za katolickie, takich jak Włochy, Hiszpania, Francja czy Polska. Czy to przypadek, że tam gdzie nie istnieje silny i zjednoczony kościół ciszy wyborczej nie potrzeba wprowadzać?

Bp Ignacy Dec: Uczynki miłosierne względem ciała – Chorych odwiedzać

wAkcji24.pl: Biskup Ignacy Dec tłumaczy co oznacza chrześcijański obowiązek „chorych odwiedzać”: Choroba jest doświadczeniem nas wszystkich.  W Katechizmie Kościoła Katolickiego,  w punkcie 1500, czytamy: „Choroba i cierpienie zawsze należały do najpoważniejszych problemów, poddających próbie życie ludzkie. Człowiek doświadcza w chorobie swojej niemocy, ograniczeń i skończoności. Każda choroba może łączyć się z przewidywaniem śmierci”.

ks. Jakub Klimontowski: Maryja Królowa Polski. Jak miłość do Maryi kształtuje nasze postawy

wAkcji24.pl: Maryja Królowa Polski! Od wieków Maryja, matka naszego Zbawiciela, Jezusa Chrystusa była gorąco czczona wśród Polaków. Historia pokazuje, że Matka Boża odegrała i wciąż odgrywa ważną rolę w historii naszego narodu. Uroczystość Maryi Królowej Polski, obchodzona każdego roku 3 maja, w sposób niezwykle wyjątkowy ukazuje rys maryjny naszego narodu. 

Biskup Marek Mendyk wzywa do jedności. Potraktujmy to z największą powagą

wAkcji24.pl: Synod Diecezji Świdnickiej, który Biskup Marek Mendyk zaingurował 18 maja 2024 roku, ma stać się nie tylko momentem refleksji, ale i inauguracją wspólnego działania. W jego centrum stawiane są pytania o tożsamość chrześcijańską, o fundamenty naszej wiary i kierunki, w których powinniśmy podążać jako wspólnota wierzących.

ks. Jakub Klimontowski: Cuda Eucharystyczne a I Synod Diecezji Świdnickiej

Człowiek lubi doświadczać, czuć, widzieć, dlatego do naszej wyobraźni przemawiają cuda eucharystyczne. Mogą one wzmocnić naszą wiarę w obecność Chrystusa w Eucharystii. Zwracają uwagę na świętość Mszy Świętej oraz przypominają o głębi miłości Boga, który pozostaje...

Bp James Conley: Depresja – katolickie podejście. Relacja biskupa który doświadczył ciemności

wAkcji24.pl: Bp James Conley o tym czym jest depresja i jak z nią wygrać: Nasz świat doświadcza kryzysu zdrowia psychicznego. Lęk i depresja ciążą na życiu wielu ludzi – często są to młodzież i młodzi dorośli. Jest jednak nadzieja. Mówię to z doświadczenia. Przeszedłem własną drogę problemów psychicznych, która zabrała mnie na dno ciemności i potem z powrotem do życia, w którym ponownie doświadczam radości i jeszcze głębszej miłości do naszego Pana.

Bp Ignacy Dec: Uczynki miłosierne względem duszy – Grzeszących upominać (1)

wAkcji24.pl | Bp Ignacy Dec: Pośród uczynków miłosiernych co do duszy na pierwszym miejscu Kościół wymienia: „Grzeszących upominać”. Wskazuje to na jego ważność. Podejmując refleksję nad tym uczynkiem miłosiernym, spróbujemy odpowiedzieć na następujące pytania: jakie są podstawy biblijne obowiązku upominania?; kto jest powołany do udzielania upomnień?; jaki jest motyw upominania, jaka forma oraz sposób udzielania i przyjmowanie upomnień?

Bp Thomas John Paprocki: Prezydent Biden kpi z naszej wiary katolickiej

wAkcji24.pl | Opinie | Biskup Thomas John Paprocki, biskup Springfield in Illinois (USA): W ubiegłym miesiącu, 23 kwietnia 2024 r., prezydent USA Joe Biden wzmocnił swoje poparcie dla grzechu aborcji, wykonując znak krzyża podczas wiecu aborcyjnego w Tampie na Florydzie.

Bp Marek Mendyk: Nie żyjemy w epoce zmian, ale przeżywamy zmianę epoki! [słowo na otwarcie 1. Synodu Diecezji Świdnickiej]

wAkcji24.pl: Biskup Świdnicki Marek Mendyk: Dzisiaj sobota 18 maja, kiedy wspominamy rocznicę urodzin św. Jana Pawła II, wielkiego papieża Polaka. Tu w katedrze, za łaską Pana Boga, specjalnie to powtarzam, bo wszystko jest jego łaską, inaugurujemy pierwszy synod diecezji świdnickiej. To właśnie temu patronowi dnia dzisiejszego (św. Janowi Pawłowi II – przyp. red.) powierzamy dzieło synod

Bp. Marek Mendyk otworzył 1. Synod Diecezji Świdnickiej! Kazanie Biskupa podczas Mszy św. inauguracyjnej

wAkcji24.pl | Biskup Świdnicki Marek Mendyk: Poprzez wydarzenia synodalne chcemy też przygotować nasze serca i umysły na wielki jubileusz naszego Odkupienia. Trzeba pamiętać, że w 2033 roku będziemy obchodzić rocznicę dwutysiąclecia Odkupienia. Dziewięć lat, które nas czekają do tego jubileuszu to wspaniała okazja, aby tak jak się to czyni przez rekolekcje i misje, ożywić naszą wiarę, a nade wszystko dziękować Bogu za dzieło odkupienia i zbawienia.

Mariusz Drapikowski: Położył rękę na mojej głowie. W ciągu tygodnia wrócił wzrok, możliwość poruszania się.

wAkcji24.pl Opinie | Mariusz Drapikowski: Zachorowałem na stwardnienie rozsiane. Straciłem wzrok w jednym oku całkowicie, w drugim w znacznym stopniu. Moja żona jest lekarzem, więc byłem leczony w instytutach w Polsce i na świecie. Niestety choroba rozwijała się gwałtownie, także każdego tygodnia, każdego kwartału znaczna część mojego zdrowia była zabierana.

Ks prał. Stanisław Szczepaniec: Doświadczenie Mojżesza. 5 kroków do pełnej Adoracji

wAkcji24.pl Opinie | Ks. Prał. Stanisław Szczepaniec: Chcę przywołać doświadczenia Mojżesza z góry Horeb. Mojżesz zobaczył tam płonący krzew i powiedział do siebie, podejdę, żeby się przyjrzeć temu niezwykłemu zjawisku.

Bp Marek Mendyk: Patrzmy na Jezusa!

Bp Marek Mendyk: Przemiany dokonujące się w świecie, wojna u naszych granic, bolesne zgorszenia w Kościele, spadek liczby powołań i inne niesprzyjające okoliczności – to wszystko budzi w nas poczucie zagrożenia. W tych okolicznościach zalęknieni pytamy Jezusa, jak uczniowie w czasie burzy na jeziorze: „Panie! Czy Cię to nic nie obchodzi, że giniemy?” (Mk 4, 38).

Bp Ignacy Dec: Uczynki miłosierne względem ciała – Umarłych pogrzebać

wAkcji24.pl Opinie | Biskup Ignacy Dec: Umarłych pogrzebać – jest ostatnim uczynkiem miłosierdzia na katechizmowej liście uczynków miłosierdzia względem ciała. Jest obowiązkiem okazania szacunku do ludzkiego ciała, do części materialnej człowieka, pozostałym po jego biologicznej śmierci.

Greg Erlandson: Ojciec Justin wyjaśnia wszystko

Ojciec Justin, projekt zainicjowany przez Catholic Answers, przedstawiał katolicką sztuczną inteligencję jako autorytatywną, duchowną postać, co wywołało szerokie kontrowersje. Christopher Check, prezes Catholic Answers, wyraził, że wybór tej postaci miał na celu...