Najnowszy numer „Kościoła” podejmuje temat, który w religijnej wyobraźni bywa obecny, ale rzadko staje się przedmiotem głębszej refleksji. Redakcja zaczyna od przypomnienia, że potoczne myślenie o rzeczach ostatecznych bywa zbyt proste: „Grzesznicy przecież idą do piekła, a dobrzy ludzie prosto do nieba”. Tymczasem katolicka teologia mówi także o czyśćcu — rzeczywistości „tajemniczej i niezgłębionej”. W tekście „Wsparcie dla dusz czyśćcowych” redakcja prowadzi czytelnika od doświadczenia Kaplicy Czaszek w Kudowie-Zdroju, gdzie „czaszki, piszczele, kości” wywołują zdumienie, lęk i milczenie, do refleksji nad tym, że śmierć nie jest końcem. „Jako chrześcijanie wierzymy, że nie jest to jednak koniec ostateczny” — czytamy. Pismo przypomina nauczanie Katechizmu Kościoła Katolickiego, zgodnie z którym ci, którzy umierają „w łasce i przyjaźni z Bogiem, ale nie są jeszcze całkowicie oczyszczeni”, przechodzą po śmierci oczyszczenie, aby osiągnąć świętość konieczną do wejścia do nieba.

Dużo miejsca poświęcono próbie uporządkowania wyobrażeń o czyśćcu. W artykule „Jak wygląda czyściec?” ks. Grzegorz Wołoch zwraca uwagę, że dla wielu ludzi słowo „czyściec” automatycznie przywołuje obraz ognia. Jak podkreśla, „ogień czyśćcowy pojawiał się w obrazach, modlitwach i pieśniach”, ale zbyt dosłowne interpretacje częściej budziły lęk niż pomagały zrozumieć wiarę. Autor wyjaśnia, że język eschatologii jest językiem obrazu, analogii i symbolu.

Czyściec nie oznacza więc, że „po śmierci dusza zostaje wrzucona do jakiegoś nadprzyrodzonego pieca”. To raczej tajemnica przemiany człowieka, który należy już do Boga, ale „musi jeszcze zostać przemieniony przez Jego świętość”. Czyściec staje się tutaj doświadczeniem prawdy, która boli, lecz zbawia. „Jest jak ogień, który nie niszczy metalu, lecz usuwa z niego domieszki” — pisze ks. Wołoch. Najgłębszym „ogniem” czyśćca ma być sam Chrystus: miłosierny Sędzia, który nie zadaje bezsensownego cierpienia, ale oczyszcza człowieka przez miłość.

Ważnym wątkiem numeru jest praktyka modlitwy za zmarłych. Redakcja przypomina, że Kościół od początku czcił pamięć zmarłych i składał za nich modlitwy, zwłaszcza Ofiarę Eucharystyczną. Cytowany Katechizm wskazuje, że modlitwa za zmarłych „nie tylko może im pomóc, lecz także sprawia, że staje się skuteczne ich wstawiennictwo za nami”. W numerze zamieszczono również obszerną „Modlitwę za dusze w czyśćcu cierpiące”, rozpoczynającą się od słów: „Wieczny odpoczynek racz im dać, Panie, a światłość wiekuista niechaj im świeci”. Dalej pojawiają się wezwania za dusze rodziców, krewnych, opuszczonych, kapłanów, ludzi obojętnych, tych, którzy zaniedbywali modlitwę, zwlekali z nawróceniem, nie przebaczyli krzywd albo sami byli przyczyną cierpienia innych. 

Centralnym miejscem numeru pozostaje Kaplica Czaszek w Kudowie-Zdroju, z której zdjęcia przewijają się w całym numerze. Pismo przypomina, że w każdy ostatni piątek miesiąca o godz. 17.00 odprawiana jest tam Msza Święta za dusze w czyśćcu cierpiące, a intencje można zgłaszać przez stronę kaplicy. Historia tego miejsca związana jest z ks. Václavem Tomáškiem, proboszczem parafii w Kudowie-Zdroju-Czermnej, który postanowił zapewnić godne miejsce spoczynku szczątkom rozproszonym po okolicy. Prace trwały od 1776 do 1784 roku. Jak przypomina „Kościół”, Kaplica Czaszek to „unikat, jeden z trzech tego rodzaju zabytków w Europie, jedyny w Polsce”. Ściany i sklepienia pokrywa około 3 tys. czaszek i kości, ale zasadnicza część ossuarium znajduje się w krypcie. Łącznie spoczywają tam szczątki około 30 tys. ludzi — ofiar dawnych wojen, epidemii i klęsk głodu. Autorzy podkreślają jednak, że nie chodzi o makabryczny efekt. Wnętrze „prowadzi wzrok ku krzyżowi” i każe patrzeć na ludzkie szczątki jako na „świadectwo przemijania, pamięci i oczekiwania na zmartwychwstanie”.

Numer uzupełnia artykuł bp. Ignacego Deca „Dusze czyśćcowe nam pomagają”. Biskup przypomina w nim o trzech wymiarach Kościoła: pielgrzymującym na ziemi, triumfującym w niebie oraz cierpiącym, czyli duszach przechodzących oczyszczenie. „Tak jak święci nas wspomagają, wypraszając nam różne łaski, tak my pomagamy przez modlitwę tym, którzy przechodzą przez czyśćcowe oczyszczenie” — pisze bp Dec. W numerze znalazł się także tekst o św. Odylonie z Cluny, który przyczynił się do rozpowszechnienia wspomnienia wszystkich wiernych zmarłych, obchodzonego 2 listopada. Redakcja przypomina, że święty uczył, iż „miłość chrześcijańska nie kończy się wraz ze śmiercią”. Na końcu numeru pojawia się również lżejszy tekst o czyśćcu lekarskim, czyli bukwicy lekarskiej, oraz krzyżówka religijna. Wydawcą pisma „Kościół” jest Grupa Medialna Logos sp. z o.o. z siedzibą w Świdnicy, wydawca Miesięcznika Katolickiego w-Akcji, portali DAI24.pl i wAkcji24.pl.

wAkcji24.pl | Kultura | POK | Okładka pisma Kościół – Grupa Medialna LOGOS | 8.06.2026