Towarzystwo Opieki nad Ociemniałymi od ponad stu lat prowadzi wszechstronną działalność na rzecz osób niewidomych i słabowidzących, obejmującą edukację, rehabilitację oraz pomoc społeczną. Jego placówki działają w różnych częściach Polski, m.in. w Laskach pod Warszawą, Rabce oraz Gdańsku-Sobieszewie, tworząc kompleksowy system wsparcia na każdym etapie życia.

Sercem działalności edukacyjnej jest Ośrodek Szkolno-Wychowawczy im. Róży Czackiej w Laskach, a także Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy im. św. Tereski w Rabce oraz Ośrodek Wczesnego Wspomagania Rozwoju Dziecka Niewidomego i Niedowidzącego w Gdańsku-Sobieszewie. To właśnie tam dzieci i młodzież z całej Polski przygotowywane są do możliwie jak najbardziej samodzielnego i aktywnego życia. Łącznie z oferty edukacyjnej korzysta ponad 300 uczniów, a specjalistyczną pomocą objętych jest dodatkowo ponad 100 najmłodszych dzieci wraz z ich rodzinami.

Oferta Towarzystwa obejmuje wczesne wspomaganie rozwoju, przedszkola, szkoły podstawowe i ponadpodstawowe, w tym liceum ogólnokształcące, technika oraz szkoły branżowe i policealne. Funkcjonują także szkoły specjalne, szkoła przysposabiająca do pracy, dział dla osób głuchoniewidomych oraz szkoła muzyczna i ognisko muzyczne. Integralną częścią systemu są internaty, które zapewniają uczniom opiekę i warunki do nauki poza domem rodzinnym.

Towarzystwo prowadzi również domy opieki dla dorosłych osób niewidomych. Kobiety mogą znaleźć wsparcie w placówce w Żułowie na Lubelszczyźnie, natomiast mężczyźni w domu w Niepołomicach koło Krakowa. Są to miejsca, w których mieszkańcy otrzymują nie tylko opiekę, ale także poczucie bezpieczeństwa i wspólnoty.

Kolejnym krokiem było założenie zgromadzenia zakonnego – Sióstr Franciszkanek Służebnic Krzyża. Decyzja o życiu konsekrowanym była wyrazem całkowitego zawierzenia Bogu i ludziom potrzebującym pomocy. Róża Czacka, jako matka Elżbieta, łączyła w sobie cechy duchowej przewodniczki i sprawnej administratorki. Jej dzieła rozwijały się mimo trudnych realiów historycznych, wojen i osobistych chorób.

Towarzystwo Opieki nad Ociemniałymi to jedna z najstarszych i najważniejszych organizacji w Polsce działających na rzecz osób niewidomych. Jako organizacja pożytku publicznego od ponad stu lat otacza niewidomych i ociemniałych wszechstronną opieką: edukacyjną, rehabilitacyjną, społeczną i duchową. Najbardziej znaną placówką Towarzystwa jest Zakład dla Niewidomych w Laskach, który do dziś pozostaje symbolem nowoczesnej i pełnej godności pomocy osobom z niepełnosprawnością wzroku.

Historia Towarzystwa sięga początku XX wieku. Jego powstanie było owocem spotkania niezwykłych ludzi – ociemniałej hrabianki Róży Czackiej oraz lekarza okulisty dr. Bolesława Ryszarda Gepnera. W 1911 roku stowarzyszenie zostało oficjalnie zarejestrowane i szybko rozpoczęło działalność: zakładano przytułki, szkoły, warsztaty oraz patronat obejmujący niewidomych mieszkających w rodzinach. Towarzystwo jako jedno z pierwszych w Polsce wprowadziło naukę czytania i pisania alfabetem Braille’a w języku polskim, a także przygotowywało niewidomych do samodzielnej pracy zawodowej.

Przełomowym momentem było rozpoczęcie w 1921 roku budowy ośrodka w Laskach, który stał się centrum całego dzieła. Z czasem Towarzystwo przyjęło wyraźnie katolicki profil działalności, oparty na idei współpracy osób niewidomych, świeckich i sióstr zakonnych, sformułowanej przez Matkę Czacką.

W czasie II wojny światowej placówki Towarzystwa niosły pomoc ofiarom wojny, rannym żołnierzom, osobom zaangażowanym w konspirację oraz Żydom, często z narażeniem życia. Po wojnie, mimo trudności i nacisków władz komunistycznych, Towarzystwo przetrwało dzięki determinacji swoich członków i wsparciu darczyńców. Dziś Dzieło Lasek pozostaje żywym świadectwem tego, że mądra pomoc, oparta na szacunku, pracy i duchowych wartościach, potrafi zmieniać ludzkie życie.

Szczególną grupą odbiorców działań Towarzystwa są osoby tracące wzrok oraz nowo ociemniałe. Dla nich przygotowano szeroką ofertę rehabilitacyjną i szkoleniową. Obejmuje ona m.in. naukę pisma brajla, orientację przestrzenną i poruszanie się z białą laską, usprawnianie czynności dnia codziennego, rehabilitację wzroku i ruchu, a także naukę obsługi specjalistycznego sprzętu komputerowego. Uczestnicy mogą również skorzystać z konsultacji psychologicznych, pedagogicznych oraz pomocy w zakresie formalności i doboru odpowiednich urządzeń wspomagających.

Wszystkie formy wsparcia są indywidualnie dostosowane do potrzeb uczestników. Dodatkowo istnieje możliwość skorzystania z konsultacji oraz prezentacji nowoczesnych rozwiązań technologicznych w Ośrodku Wsparcia i Testów. Zajęcia ze specjalistami są refundowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia na podstawie odpowiedniego skierowania.

Osoby korzystające z turnusów rehabilitacyjnych mogą skorzystać z zakwaterowania i wyżywienia, przy czym koszty pobytu oraz dojazdu pokrywają we własnym zakresie i przyjeżdżają z własnym przewodnikiem.

Działalność Towarzystwa Opieki nad Ociemniałymi to przykład kompleksowego i empatycznego podejścia do osób z dysfunkcją wzroku — od najwcześniejszych lat życia, przez edukację, aż po dorosłość i starość. To system wsparcia, który nie tylko uczy, ale przede wszystkim pomaga odzyskać samodzielność, godność i wiarę we własne możliwości.

wAkcji24.pl | Kultura | MNA| źrodło: Towarzystwo Opieki nad Ociemniałymi FB| | 26.01.2026